Google Translate

zaterdag 28 maart 2020

Folkesange - Myrkur

Deze maand is het nieuwe en derde album Folkesange van de Deense Myrkur verschenen. Myrkur kwam eerder aan bod op Blog Zweden in deze post. Meer informatie over Myrkur is dan ook in die post te lezen.


De eerste twee albums waren voornamelijk metal albums. Op Youtube bracht ze ook wel eens folk nummers uit. Hieronder een aantal folknummer video's:

Himlen Blev Sort met Kati Ran

I riden så

Gammelkäring (nummer staat ook op het Folkesange album)

Två Konungabarn

Nog een aantal andere nummers staan in deze playlist. Nu zijn een aantal van de nummers en andere op één album verschenen. Persoonlijk vind ik de folk nummers van Myrkur steengoed en ik speel het Folkesange album dan ook regelmatig af vooral nu er in deze periode thuisgewerkt moet worden.

Een aantal nummers op het album kwamen mij al bekend voor door de Youtube nummers. Die waren al goed en de andere nummers ook. Myrkur maakt ook gebruik van Kulning in de nummers Tor i Helheim en Fager som en Ros. De zangtechniek had ik al eerder gehoord maar van de naam Kulning nog niet. Had ik eigenlijk wel kunnen weten want Jonna Jinton heeft dit ook al een paar keer gedaan en het kwam ook voor in de Frozen films. In het filmpje hieronder legt Myrkur Kulning uit.


De cover van het album is een typisch Scandinavisch plaatje. Volgens dit interview met Myrkur is het een schilderij in haar huis. Ze heeft het van haar grootmoeder gekregen. Ze keek er op een dag naar en dacht dat het goed zou passen bij de nummers. De kunstenaar is opgespoord en hij gaf graag zijn toestemming.

Hieronder is het album in zijn geheel te beluisteren. Twaalf nummers waarvan het nummer House Carpenter de vreemde eend in de bijt is. Dit is een Schotse ballad maar wel zo aangepast door Myrkur dat deze perfect in de folk traditie past.


Conclusie:
Twaalf geweldige nummers in een muziekstijl die bij mij zwaar favoriet is. Deze muziek moet je eigenlijk luisteren als je in de bergen en watervallen van Noorwegen bent. Heerlijk.

Recensies:

zondag 22 maart 2020

Drie korte Noorse films

Deze post is ontstaan naar aanleiding van een winactie op Stralend Schrijven, tegenwoordig ook te vinden via Scandinavisch Leven, over Noorse korte films die te zien zouden zijn op het filmfestival GoShort in Nijmegen. De films zouden van donderdag 2 april t/m 5 april te zien zijn, maar het festival is vanwege het Coronavirus geannuleerd. Een drietal films heb ik gevonden op internet zodat die in ieder geval thuis te zien zijn. Wel zo toepasselijk in de huidige tijd van crisis.

Als eerste De Hensynsløse (Dog eat Dogvan Rikke Gregersen. Een uitgebreid verslag over de film is te lezen op de website van Short of the Week. De film is hieronder te zien.

DOG EAT DOG - Rikke Gregersen from Salaud Morisset on Vimeo.

De tweede film is Kommittén (The Committeevan Gunhild Enger en Jenni Toivoniemi. De film is hieronder te zien.

THE COMMITTEE by Gunhild Enger & Jenni Toivoniemi from Kjellson & Wik on Vimeo.

Nummer drie heet Å åpne, å se (To Open, To See) van Camilla Figenschou. Interviews met Camilla zijn te lezen op de websites Nordic Women in Film en Rushprint. De film is hieronder te zien.

Å åpne, å se from Camilla Figenschou on Vimeo.

zaterdag 14 maart 2020

In slaap gevangen - Camilla Grebe

Boek details:
Auteur: Camilla Grebe
Titel: In slaap gevangen
Originele titel: Dvalan
Vertaling: Ydelet Westra
Verschijningsdatum: 2020
Bladzijde: 458
Uitgeverij: Cargo
ISBN: 9789403276901



Flaptekst:
Het geluk heeft de achttienjarige Samuel in de steek gelaten en hij moet vluchten voor zowel een drugsbende als de politie. Een vacature voor verzorger van een gehandicapte jongen in een afgelegen huis aan de kust lijkt hem dan ook de perfecte manier om van de radar te verdwijnen. Manfred Olsson probeert ondertussen zijn verdriet en schuldgevoel over het ongeluk van zijn dochter te vergeten door zich op zijn werk te storten. Hij wordt belast met het onderzoek naar het aangespoelde lichaam van een jonge drugsdealer, een bekende van de politie, die al enkele maanden vermist werd. Samuel raakt langzaam gewend aan zijn rol als verzorger, maar als hij ‘s nachts wakker wordt van harde geluiden en geschreeuw, besluit hij zich stil te houden. Dan spoelt er nog een lichaam aan, dit keer van de zoon van een rijke familie.

Het boek:
In slaap gevangen is het derde deel in een serie waarin onder andere rechercheur Manfred Olsson een rol in speelt. Ik mocht het boek lezen voor de Thrillzone leesclub. De eerste twee delen helaas nog niet gelezen. Het boek begint met een plattegrondje van Stuvskär en Marholmen. Stuvskär is een fictieve plaats. Marholmen is wel een bestaand eiland in de archipel van Stockholm maar of in het verhaal hetzelfde eiland wordt bedoeld vraag ik mij af. Marholmen is in het echt vrij klein en lijkt niet op het eiland op de plattegrond in het boek.


Het boek begint met de onderstaande quote van Anthony Burges uit A Clockwork Orange.

It’s funny how the colors of the real world only seem really real when you watch them on a screen.

Het boek bestaat uit zes delen en elk deel begint met een gedeelte uit de hoofdstukken 1 en 2 uit het boek van Jona. Het verhaal over Jona en de vis. De delen zijn onderverdeeld in hoofdstukken. De hoofdstukken hebben elke keer dezelfde titels namelijk de namen Manfred, Samuel en Pernilla. DIt betekent dat er drie verhaallijnen zijn. Manfred gaat over Manfred Olsson. Hij is ouder dan vijftig. Is rechercheur en heeft een relatie met de jonge Afsaneh. Samen hebben ze een dochter genaamd Nadja. Manfred is eerder getrouwd geweest en heeft uit die relatie drie oudere kinderen aan overgehouden, Alba. Alexander en Stella. Manfred werkt bij de politie in Kungsholmen in Stockholm en lost al ruim twintig jaar moorden en andere ernstige misdrijven op. Afsaneh werkt als psycholoog bij de universiteit van Stockholm waar ze onderzoek doet naar de interactie tussen mens en machine - met de nadruk op voertuigen, zoals auto’s, schepen en vliegtuigen. In een onoplettendheid terwijl Manfred op Nadja moest passen, klimt Nadja door een raam naar buiten en valt op straat. Ze overleefd het maar wordt in een medisch geïnduceerd coma gehouden.

Samuel Stenberg is een maand geleden achttien geworden en woont bij zijn alleenstaande moeder. Ze wonen in een driekamerflat in Ellen Keysgatan in Fruängen, Stockholm. Samuel heeft een vriendin Alexandra. Hij heeft geen normale jeugd gehad en is uiteindelijk bij een drugsbende belandt. Drugs zijn ook de reden waarom hij het huis uit is.

Pernilla Sternberg is de zesendertigjarige moeder van Samuel. Tot haar negende had ze een geweldige jeugd. Ze groeide op in een diepgelovig gezin. Vader Bernt was predikant van een vrije kerk. Op haar negende trof ze haar moeder Ingrid naakt aan op de bank met een man uit de straat. De volgende dag was moeder verdwenen. Tot haar dertiende heeft Pernilla niets meer van haar gehoord totdat het bericht kwam dat ze was verongelukt. Op haar achttiende ontmoette ze Isaac Zimmermann. Hij was het tegenovergestelde van christelijk. Pernilla raakte zwanger en besloot het kind te houden. Isaac ging bij haar weg. Ze heeft geprobeerd Samuel zo goed mogelijk op te voeden samen met haar vader.

Malin Brundin, een collega van Manfred, heeft ook een geschiedenis en die was te lezen in het tweede deel Dagboek van mijn verdwijning. Ze heeft Manfred nodig voor een nieuwe zaak. Er is een dode man aangespoeld op een eilandje in het zuiden van de scherenkust voor Stockholm. Gunnar Wijk alias Grover werkt ook aan de zaak. Men heeft het vermoeden op basis van een tatoeage dat Johannes Ahonen het slachtoffer is. Johannes wordt weer in verband gebracht met de dertigjarige Zweed Igor Ivanov, geboren in Kiev in Oekraïne en woonachtig in Älvsjö. Hij heeft een groot deel van de drugshandel in Zuid-Stockholm in handen. En laat nu Igor de baas van Samuel zijn en het verband is gelegd voor de lezer.

Samuel vlucht en komt per toeval terecht in Stuvskär. Hij heeft geen geld en reageert op een advertentie om te gaan werken bij Rachel om haar gehandicapte zoon te vermaken. De zoon van Rachel heet Jonas en heeft bijna twee jaar geleden een ongeluk gehad waarbij hij een hersenbeschadiging heeft opgelopen. De vriend van Rachel heet Olle Berg. Olle is niet de vader van Jonas. Olle is schrijver en Rachel is projectleider bij een farmaceutisch bedrijf.

Het boeiende verhaal bevat een aantal opvallende citaten. Ik som ze hieronder op:

Grover: liefde brengt alleen maar ellende met zich mee. Toch ontkom je er niet aan. Voor je het weet zit je met je pik in het wafelijzer en kom je niet meer los.

Pernilla: ik denk aan mijn vader toen we voor mijn moeders ziel baden. Hoe hij zijn grote, droge handen op mijn wangen legde en fluisterde: “God heeft de vrouw uit een rib van de man geschapen om hem aan te kunnen vullen. Niet uit zijn hoofd om de baas over hem te spelen. Niet uit zijn voeten om door hem te worden vertrapt. Nee, uit een rib, om beschermd te worden. Dicht bij zijn hart, om geliefd te worden."

Jeanette, een vriendin van Alexandra, met een post op Instagram: een dode hamster in combinatie met geil getuite lippen doet het kennelijk goed op Insta. Vierhonderdelf likes.

Manfred: geld is alleen belangrijk tot je het hebt. Maar dat er soms een kind dat uit het raam valt voor nodig is, of een vermoorde broer, om dat te beseffen.

Pernilla: zien we elkaar niet meer? Zijn we zo druk bezig met onze mobieltjes en selfies maken dat we geen belangstelling meer voor onze naasten hebben?

Demente gedragsonderzoekster Hanne Lagerlind-Schön uit het tweede deel. Haar korte termijn geheugen werkt niet meer. Als Manfred een week later weer bij haar zou komen moet hij het hele verhaal weer opnieuw vertellen. Volgens Malin een hel, maar volgens Manfred is dit maar ten dele waar doelend op de situatie met Nadja.

Twee Amerikaanse onderzoekers, Twenge en Campbell, hebben aangetoond dat het aantal mensen met narcistische karaktertrekken sinds de jaren tachtig in dezelfde mate is toegenomen als het aantal mensen met overgewicht. En dan gaat het vooral om vrouwen.

Malin zwijgt even en zegt dan: ‘vandaag pakken we hem. ‘. Ik knik, maar zeg niets, want ik weet uit ervaring dat het nog niet voorbij is voordat de dame die net zo dik is als ik zingt. En zij heeft, zoals bekend, de gewoonte om laat te komen.

Conclusie:
Als conclusie gebruik ik mijn recensie geplaatst op Thrillzone:

De invloed van social media

In slaap gevangen is het eerste boek die ik van Camilla Grebe heb gelezen en wat voor een boek. Het is niet noodzakelijk om de eerste twee delen te lezen. Het boek begint met een plattegrond van het fictieve Stuvskär. In de archipel van Stuvskär woont niemand. Er zijn alleen zomerhuizen voor Stockholmers. In de plaatselijke winkel verkopen ze alleen dingen die niemand nodig heeft. Stuvskär is eigenlijk wat sociale media kan zijn. Een geweldige plek met een fantastisch uitzicht. Dit is de plek waar Rachel met haar vriend Olle en zoon Jonas woont. Jonas is hulpbehoevend en Rachel en Olle hebben besloten om de zorg van Jonas op zich te nemen. Het verhaal van het gezin op Stuvskär is onderdeel van drie verhaallijnen. De eerste verhaallijn gaat over de achttienjarige Samuel. De tweede verhaallijn gaat over zijn moeder Pernilla en de derde verhaallijn over de rechercheur Manfred. Alle drie hebben ze hun eigen problemen en die moeten ze in de loop van het verhaal te boven zien te komen. Samuel is op de vlucht en komt per ongeluk in het idyllische Stuvskär terecht. Moeder Pernilla leeft voor de kerk en is streng opgevoed met de kerk. Hoe gaat zij om met de problemen van Samuel? Adviezen genoeg vanuit de kerk. Manfred heeft zijn dochter in een onoplettendheid van het dak laten vallen. Welke impact heeft dit op zijn leven en op zijn relatie met zijn vriendin Afsaneh?

De drie verhalen leunen op het Bijbelse boek Jona en dan vooral hoofdstuk 1 en 2, Jona en de vis. Camilla Grebe heeft het verhaal van Jona en de vis perfect toegepast in de verhaallijnen en het is een genot om dit te lezen. Ik kende het verhaal van Jona wel maar niet zo gedetailleerd als in In slaap gevangen. De opbouw van het verhaal gaat langzaam maar zeker en halverwege had ik al een vermoeden waar het naar toe zou gaan. Gelukkig blijft het verhaal boeiend en spannend tot het einde en was het toch nog verrassend wat betreft de verhaallijn van Manfred.

In het verhaal zijn geloof en social media de thema's en ze zijn goed gecombineerd tot een thriller met een kritische noot naar vooral social media getuige het onderstaande citaat uit het boek:

De samenleving is veranderd. Sociale structuren zijn weggevallen, de kleinste eenheid is niet meer het gezin, maar het individu. Tel daar de opkomst van de sociale media bij op. Bovendien hangen verslaving aan sociale media en narcistisch gedrag nauw met elkaar samen. Dat is klinisch bewezen. En dat is ook niet zo verwonderlijk eigenlijk, want je moet voortdurend een façade ophouden, die je zo veel mogelijk volgers oplevert, of likes en reacties of wat ze ook allemaal willen.

Na het lezen kun je jezelf de vraag stellen: hoe ver ga je zelf voor de likes en reacties?

Wetenswaardigheden:
  • De Hedvig Eleonora kerk.
  • Favoriete kleermaker van Manfred Norton & Sons aan Savile Row in Londen.
  • Ibahesj betekent de politie.
  • De doos van Schrödingers kat.
  • Samuel leest Jonas het boek En de zon gaat op van Hemingway voor.
  • Pernilla luistert in de auto naar Dancing Queen van ABBA. Haar vader draaide ABBA vroeger ook. Dat was dan de enige moderne popgroep die hij draaide.
  • Fin-de-siècle zomerhuizen op Stuvskär.
Interviews met Camilla Grebe over In slaap gevangen (Zweeds):
Recensies:
- Hebban
- Thrillzone
- Goodreads
- Thrillers and more

zondag 8 maart 2020

Marstrand

Op mijn vijftigste verjaardag kreeg ik een bijzonder kaartje met de titel Marstrand Juli uit juli 1942 van Oskar Bergman. Na wat zoeken blijkt het schilderij Från Marstrand heten. Door dat kaartje ben ik weer door de foto's gegaan want we zijn vorig jaar in Marstrand geweest.


Marstand, een kustplaats waar ik al veel over gelezen heb op verschillende blogsites zoals Touch of Sweden, Fika Magazine en Met de auto op vakantie. Nu dus eindelijk zelf geweest. De kustplaats ligt in Bohuslän in het westen van Zweden. De plaats heeft stadsrechten sinds 1200, heeft 1432 inwoners en is hiermee de kleinste stad van Bohuslän. De roman Herr Arnes penningar van Selma Lagerlöf speelt zich af in Marstrand.

Het beste is om direct de auto te parkeren en via de veerpont naar het eiland te gaan. Op het eiland waren we bijna een volledige dag kwijt. Op het eiland zijn een aantal wandelingen aanwezig. Helaas hebben we de vuurtoren niet bereikt. We bleven overal te lang hangen :-).

De schildering uit 1942 lijkt niet meer hoe Marstrand er tegenwoordig uitziet. Het is vrij druk, maar als je een wandeling doet dan merk je weinig meer van de drukte en is het er zelfs rustig. Mooie plek en de natuur is er geweldig.




















Veerpont.

De veerboot van vroeger.


Nog veel meer foto's gemaakt. Deze zijn te zien in het onderstaande filmpje:


Ontzettend bedankt voor het mooie kaartje en de lieve tekst.

donderdag 5 maart 2020

Gidseltagningen / Below the surface seizoen 2

Serie details:
Titel: Gidseltagningen / Below the surface
Verhaal: Kasper Barfoed, Jesper Bernt
Jaar: 2019
Acteurs: Johannes Lassen, Alexandre Willaume, Peder Thomas Pedersen
Duur: 8 afleveringen (57 minuten per aflevering)
IMDB cijfer: 7,2



Samenvatting:
Na de dramatische afloop van de gijzeling in het eerste seizoen neemt Philip even afstand van de afdeling terreurbestrijding en duikt hij in de mysterieuze verdwijning van een oude kennis, June. De studente politicologie is spoorloos verdwenen na haar terugkeer uit Syrië, waar ze tegen IS vocht en als vergelding een premie op haar hoofd kreeg. Drie Islamitische terroristen zijn naar Denemarken gekomen om die premie te innen.

De zoektocht leidt Philip naar een passagiersveerboot op weg naar Zweden. Wanneer de situatie escaleert en de terroristen alle passagiers gijzelen, belandt Philip in een internationale politieke crisis. Hij beseft dat hij niet alleen moet vechten voor het leven van de passagiers en zijn vrienden, maar ook voor dat van hemzelf.


De serie:
Below the Surface seizoen 2 gaat verder waar het eerste seizoen gestopt is. Philip Nørgaard probeert zijn leven op de rit te krijgen met een nieuwe liefde en is niet meer werkzaam bij de antiterreurbestrijding. Hij is nog wel de hoofdrolspeler dus de vraag is hoe hij wordt meegezogen in het nieuwe verhaal.

Het eerste seizoen was al spannend maar af en toe langdradig ondanks de acht afleveringen. Seizoen twee is nog beter dan het eerste seizoen. Het is een op zichzelf staand verhaal en je hoeft het eerste seizoen niet gezien te hebben. Het is natuurlijk wel handig om te weten wat hoofdrolspeler Philip Nørgaard allemaal heeft doorgemaakt in het eerste seizoen. Het trauma in het eerste seizoen werkt door in het nieuwe verhaal die voornamelijk plaatsvindt op een veerboot. Een veerboot zal voor Scandinavië liefhebbers bekend voorkomen. Het is te hopen dat de situatie op de veerboot niet in het echt gaat plaatsvinden. Net als in het vorige verhaal hebben de makers weer een normale situatie als uitgangspunt genomen voor een terroristische gijzelingsactie en dat maakt het verhaal weer superspannend.

Conclusie:
De actie gaat in een razend tempo en er is geen moment dat het verhaal gaat vervelen. De situatie is heel herkenbaar en een aantal acteurs ook. Dat zijn dan voornamelijk degenen die bij de antiterreurbestrijding en de politie horen. Het leven van Philip Nørgaard ontwikkelt zich verrassend goed en vormt een goede aanvulling. Natuurlijk gaat het er op sommige momenten ongeloofwaardig aan toe maar het zorgt er wel voor dat de vaart er in blijft. Een geweldige serie en ik ben heel erg benieuwd of er een derde seizoen komt en als deze er komt of ze het tweede seizoen kunnen overtreffen. Beide seizoenen zijn op Netflix te zien.

Recensies:
- XGN
- Mijn serie
- Stralend Schrijven
- The Killing Times
- SBS
- TV Meter

zondag 1 maart 2020

Kvernhus Fuglestad

In Fuglestad in de gemeente  te Noorwegen ligt een molencomplex bestaande uit drie maalmolens en een graandroger. Dergelijke molens werden op verschillende plaatsen in de regio Dalane gevonden. Dit molencomplex behoorde tot de boerderijen in Fuglestad en was tot ongeveer 1945 in gebruik. 

Hoe kom je daar?  Langs de Fv44, door Brusand, zijn borden naar het complex te zien. Vanaf de parkeerplaats is het ongeveer 100 meter lopen. Geniet ondertussen van de omgeving. Het Dalane Folkemuseum beheert het Kvernhus complex.










donderdag 27 februari 2020

Eskimoland - Niko Tinbergen

Boek details:
Auteur: Niko Tinbergen
Titel: Eskimoland
Verschijningsdatum: 2017
Bladzijde: 211
Uitgeverij: Van Oorschot
ISBN: 9789028261976


Flaptekst:
In het 'Internationale Pooljaar' 1932-1933 reist de jong gepromoveerde bioloog Niko Tinbergen met zijn vrouw Lies per schip vanuit Kopenhagen naar Groenland. Ze gaan ruim een jaar doorbrengen in eskimonederzettingen aan de oostkust van dat immense eiland. Eskimoland is een fris en helder verslag van een geweldig jaar van vrijheid en schoonheid in de natuur.

Het boek:
De naam Niko Tinbergen kwam ik recent tegen in het boek EILAND blues van Anneke de Bundel en Nicole Franken in het verhaal De ijzige stilte van Groenland. De naam Niko Tinbergen is in mijn geheugen blijven hangen en ik zag laatst het boek Eskimoland plotseling in de bibliotheek staan en direct meegenomen. Dat het boek opviel kwam door de omslagfoto. De foto is gemaakt door Niko Tinbergen en toont de drie oudste vrouwen van Kûngmiut in 1933. Eskimoland is in 1934 verschenen en in maart 2017 heruitgegeven. Zoals de flaptekst al aangeeft hebben Niko en zijn vrouw Lies een jaar doorgebracht in eskimonederzettingen aan de oostkust van Groenland. Hieronder de kaart van dat gebied.



Het voorwoord in de herdruk is geschreven door Tijs Goldsmidt. Het boek is een verslag van de zevenentwintigjarige bioloog Niko Tinbergen over hun verblijf (met zijn vrouw Lies Rutten) van een jaar bij de Eskimo's in Groenland in de omgeving van Angmagssalik. Ze hadden een aanbod gekregen in het Internationale Pooljaar (1932-1933) om mee te gaan met een wetenschappelijke expeditie naar Groenland. Het heeft hun veel opgeleverd. Ze hebben biologisch en antropologisch kunnen observeren en tegelijkertijd verzamelde de Tinbergens ook voorwerpen, kleding, maskers en beeldjes voor het Museum van Onderwijs in Den Haag (nu Museon). De voorwerpen zijn nog steeds te zien in de Poolzaal van Museon en natuurlijk heeft het dit boek opgeleverd. Een verslag die veel gelijkenissen vertoond met het verslag van Hugh Beach in A Year in Lapland. Tinbergen heeft gelukkig niet al te veel biologische aantekeningen in het verslag opgenomen. Hij gaf dat zelf ook al aan in het voorwoord en het is hem goed gelukt.

Op 14 juli 1932 vertrokken ze met de Gertrud Rask van Helsingör naar Oost-Groenland. Ze reisden samen met de Engelse expeditie onder leiding van Mr. Watkins en F. Spencer Chapman. Chapman heeft een verslag Northern Lights gemaakt. Deze zijn in twee delen hieronder te bekijken.

Frederick Spencer Chapman: Northern Lights (part 1) from Pitt Rivers Museum on Vimeo.

Frederick Spencer Chapman: Northern Lights (part 2) from Pitt Rivers Museum on Vimeo.

Eenmaal aangekomen in Groenland gaat Tinbergen los over het leven met de Eskimo's wat resulteert in mooie verhalen over sjamanen, de taal van de Eskimo’s, hoe haaien gevangen worden, de zeehondenjacht en een complete beschrijving van de ijsberenjacht en de daarbij horende regels van de verdeling van het vlees en huid.

Een mooie uitspraak van Tinbergen is:

In de loop van het jaar werd het duidelijk dat ze zich zeer gelukkig mochten achten nog zoveel van het leven van een oorspronkelijk, nog weinig gedegenereerd jagersvolk te kunnen zien.

Conclusie:
Een leerzaam verhaal over Eskimo's uit Groenland. De naam Eskimo's was in 1932 - 1933 normaal, maar ze hebben zichzelf de naam Inuit gegeven. Op deze website staat beschreven waarom ze zichzelf Inuit noemen en geen Eskimo's. In de heruitgave is de naam Eskimo gehandhaafd. Het verslag van Tinbergen vond ik zelfs in 2020 nog steeds boeiend. In de heruitgave is de taal wat gemoderniseerd zodat het wat prettiger leest dan de uitgave uit 1934. Het verslag is voorzien van vele foto's die gemaakt zijn door Tinbergen. Het vormt een mooi geheel die een en al respect voor de Eskimo's uitstraalt en waaruit ook blijkt dat Tinbergen het erg naar zijn zin had in deze periode. Veel nieuwe dingen geleerd over het leven op Groenland in de jaren dertig en over de arctische vogels.

Wetenswaardigheden:
  • Umiaqs, omgekeerde huidenboten.
  • Ajore (leraar) Karl Andreassen ook wel Kârale genoemd door de Eskimo's.
  • Trawler Lord Talbot.
  • Expeditie onder leiding van Ejnar Mikkelsen
  • Fridtjof Nansen en zijn skitocht over het Groenlandse ijs wordt aangehaald. Die reis vormde de basis voor zijn tocht met de Fram.
  • Van de Groenlanders leerden ze voor twee typen van stormen een speciale naam: een uit oostelijke richtingen waaiende, die zware sneeuwval in de winter en slagregens in de zomer bracht, heette Neqajâq, een uit noordelijke of westelijke richting waaiende, die heldere hemel en in de winter lage temperaturen bracht, Pidirrâq.
  • Fridtjof Nansen: “....as a general principle, most people, no doubt, wash themselves for altruistic reasons....” (First Crossing of Greenland p. 261). Gaat over het niet wassen in Groenland in de winter. 
  • Zout op de gezichten vanwege het zout in de ijskristallen.
  • De honden krijgen van het eten van haaienvlees sterke ingewandsstoornissen en gaan niet alleen hevig braken, maar raken ook gedeeltelijk verlamd: ze lopen met sterk doorgezakte poten en schommelen als dronken mensen.
  • Púkitsormiut - de laaglanders.
  • Qatsimaleq. Methode van jagen op een zeehond die op het ijs ligt. IJsberen jagen op een qatsimaleq op dezelfde manier als de Groenlanders, of misschien is het andersom en hebben de Groenlanders het van de ijsberen afgekeken.
  • Deense natuuronderzoeker Alwin Pedersen.
  • Het avontuur van Ûmitsoq.(Hij met de baard).
  • Gustav Holm en de Konebaadsexpedition in 1883.
  • Twee Viking kolonies op Zuid Groenland. De Österbygd en de Vesterbygd.
  • De gevreesde Angakut. Zo heetten de mannen die het voorrecht hadden met de geestenwereld in verbinding te staan.
  • Tupilaq is een wezen dat door een mens, mits hij de eigenschappen daartoe heeft, gemaakt kan worden uit levenloze delen van verschillende mensen en dieren. De maker blaast het gewrocht leven in en geeft het een opdracht, meestal het berokkenen van leed aan een persoonlijke vijand van hemzelf. Hieronder het verhaal en de tekeningen uit het boek.
  • De Amerikaan Stefansson heeft vele jaren onder de Eskimo’s van het uiterste noorden van Amerika gewoond.
  • Ervaring van Tinbergen: zolang er overvloed is zijn de mensen gul, maar zodra de voorraden krap worden blijken ze hardvochtige egoïsten te kunnen zijn.
  • Angakoq eigenschappen. Bepaalde macht over bovennatuurlijk wezen.
  • De Deense archeoloog Therkel Matthiassen.
  • Meddelelser om Grönland.
  • Kangerdlugssuaq de grote fjord.
  • Kangerdlugssuatsuaq de vrij grote fjord.
  • Sneeuwhoenders en lemmingen zijn vleesfabrikanten.
  • Deense taalkundige en etnografisch Thalbitzer overwinterde in 1906-1907 in Angmagssalik. 
  • Een Europeaan die onder de Eskimo's komt leven is aanvankelijk een nietsnut die door de vergaande specialisatie in zijn maatschappij zijn onafhankelijkheid heeft verloren. Tracht hij niet die onafhankelijkheid althans ten deel terug te winnen, dan blijft hij in de ogen van deze universele Eskimo's een onhandige slungel wie niets toe vertrouwd kan worden.
  • Tinbergen en vrouw gebruikten een woontent groot model Kamp Eerde van Carl Denig.
  • Katdlunait - blanken.
  • Deense ontdekkingsreiziger Knud Rasmussen lag met twee schepen voor de kust.
  • Gekerstende sjamaan Andreas Kârale.
Recensies:
- De Volkskrant
- NOS
- Hebban
- 8Weekly
- Trouw
- Met de neus in de boeken
- NPO1
- Passionate Nomads

vrijdag 21 februari 2020

Familie - Philip Teir

Boek details:
Auteur: Philip Teir
Titel: Familie
Originele titel: Vinterkriget. En äktenskapsroman.
Vertaling: Sophie Kuiper
Verschijningsdatum: 2015
Bladzijde: 384
Uitgeverij: Ambo Anthos
ISBN: 9789026331947


Flaptekst:
Familie van de Scandinavische schrijver Philip Teir leest als een grootse, hedendaagse Amerikaanse roman, maar dan met het onderscheidende scherpe noordelijke randje. Op het eerste gezicht leeft de familie Paul de Scandinavische droom. Max Paul is een gerenommeerd socioloog en zijn vrouw Katriina heeft een goedbetaalde baan in de publieke sector. Ze wonen in een mooi appartement in Helsinki. Maar Max’ leven staat op losse schroeven. Hij is bijna zestig, heeft jarenlang niets gepubliceerd, drijft weg van zijn gezin en zijn volwassen dochters hebben hun eigen problemen. Als een journaliste en oud-studente hem een ander leven voorspiegelt, begint zijn gepolijste leven haarscheurtjes te vertonen. Familie van Philip Teir is voor de lezers van Jonathan Franzen, Richard Yates en John Updike.

De auteur:
Philip Teir, voor mij een volstrekt onbekende auteur. Het boek stond in de bibliotheek en had een opvallende cover met een eland. Dat was voldoende om de flaptekst te lezen en het boek mee te nemen. Philip Teir (geboren op 5 augustus 1980 in Jakobstad) is een Fins-Zweedse journalist en een Zweeds sprekende auteur. Familie is zijn eerste roman.

Het boek:
Het boek begint met de onderstaande tekst van August Strindberg uit Huwelijksverhalen:

En toch zijn deze kleinigheden niet zonder betekenis in het leven, want het leven bestaat uit kleinigheden.

Het boek is onderverdeeld in drie delen met als titels November-december, Januari-maart en Juni. De delen geven al aan in welk tijdsbestek het verhaal zich afspeelt. De delen zijn weer onderverdeeld in hoofdstukken. Het verhaal gaat over het gezin van de zestigjarige Max Paul, zijn vrouw Katriina en hun dochters Helen en Eva. Het verhaal begint met de mededeling dat Max en Katriina in de aanloop naar hun scheiding zitten naar aanleiding van een hamster die in het vriesvak ligt. Het geeft al aan dat Max en Katriina gaan scheiden. Vervolgens wordt er een tijdje teruggegaan in de tijd en wordt er per hoofdstuk het verhaal vanuit een ander gezinslid verteld. Dit maakt het verhaal interessant. Zo kom je in korte tijd veel te weten hoe de relaties tussen de gezinsleden liggen en hoe de een tegen de ander aankijkt.

Socioloog Max Paul was professor in de sociologie aan de universiteit van Helsinki en wordt over drie weken zestig. Max had zijn wortels in het landelijke Kristinestad en heeft zijn jeugd doorgebracht in Oost-Botnië. Het piekmoment in zijn carrière heeft hij een tijd geleden al gehad en bestond uit een onderzoek naar het seksleven van de Finnen, wat hem de bijnaam de seksprofessor heeft opgeleverd. De laatste jaren is hij in vergetelheid geraakt en heeft al die tijd aan een boek gewerkt wat de eerste biografie moet worden van socioloog Edvard Westermarck.

Max en Katriina hebben elkaar dertig jaar geleden ontmoet. Katriina kwam uit Helsinki, uit een familie van Russische afkomst en is vijfenvijftig. Katriina werkt op de afdeling personeelszaken, werving en selectie van het gezondheidszorgdistrict Helsinki en Nyland. Katriina en Paul hebben twee dochters die niet meer thuis wonen. De tweeëndertigjarige Helen en de negenentwintigjarige Eva. Helen en Eva lijken totaal niet op elkaar. Helen is lerares en getrouwd met Christian en samen hebben ze de kinderen Lukas en Amanda. Eva daarentegen woont in een appartement in Bethnal Green en studeert kunstgeschiedenis. Ze krijgt daar les van Malik Martin en krijgt met hem een soort van relatie.

Zoals op de eerste pagina al duidelijk is, gaan Max en Katriina scheiden. Hun huwelijk heeft de beste tijd gehad. Max zit vaak op het online forum Helsingin Sanomat en ze slapen al lange tijd apart. Het onderstaande gedeelte is tekenend voor hun relatie:

Liefde lijkt op een drug in de zin dat de gebruiker een steeds grotere dosis nodig heeft, tot uiteindelijk de behoefte niet meer te stillen is. Op één jaar van vuur volgt dertig jaar in zak en as, zoals iemand het eens uitdrukte.

Max komt dan ook nog eens Laura Lampela tegen. Max heeft haar jaren geleden begeleid bij een werkcollege. Ze is jong en knap en ze heeft interesse in Max. Ze neemt een interview met Max af en later gaat ze ook nog eens aan het boek van Max werken in de periode dat Katriina voor werk twee weken naar de Filipijnen moet.

Conclusie:
Geen spannend verhaal maar een gedeelte uit het leven van een gezin. Doordat er vanuit alle vier de gezinsleden wordt verteld, maakt dit het verhaal best wel interessant. De sleur tussen man en vrouw. De grote verschillen tussen de dochters. Heerlijk om te lezen en ook wel herkenbaar.

Wetenswaardigheden:
  • Schilderij van Heikki Marila hing bij Katriina en Max thuis.
  • Uit interview Laura Lampela met Max Paul: Rousseau was van mening dat het onmogelijk is om bewust gelukkig te zijn. Je kunt je eigen geluk alleen achteraf constateren, als je het kwijt bent. Als je het bezit, zie je het niet, en als je je ervan bewust bent, kun je het niet bezitten. Hannah Arendt zei iets soortgelijks: om boven te komen, moet je de bodem gevoeld hebben. In feite is het leven een kringloop van geluk en ongeluk, waarbij het een de voorwaarde vormt voor het ander.
  • Helen en Eva lazen vroeger het boek The Evolution of Human Sexuality.
  • Helen leest met haar vijfdeklassers De onbekende soldaat van Väinö Linna.
  • Occupybeweging in Londen St. Paul's Cathedral.
  • Max krijgt yogales en wel Ustrasana yoga. Bijzondere yoga :-).
  • De vader van Max was begraven in Lappfjärd.
Recensies:

donderdag 20 februari 2020

Utstein kloster

Het klooster van Utstein ligt op het eiland Klosterøy in de gemeente Rennesøy, in de provincie Rogaland te Noorwegen. Het werd gebouwd eind 1200. We kwamen er praktisch langs onderweg naar het eiland Rennesøy en hebben het klooster meegepakt op de terugweg. Koning Harald Hårfagre had hier ooit een boerderij. In de middeleeuwen was het een klooster en in de jaren 1700 werd het de boerderij van de plaatselijke magistraat. Het werd gerund als een boerderij tot het een museum werd in de jaren 1930. Het klooster ligt op een geweldige plek. Helaas was het niet meer mogelijk om naar binnen te gaan.

Meer info over het klooster:
- Visit Norway
- Den Katolske Kirke










zondag 16 februari 2020

Edge of Time - Jarŋŋa

Op de Facebook pagina van Jarŋŋa was te lezen dat op 6 februari 2020 (nationale Sami dag) hun nieuwe CD Edge of Time gepresenteerd zou worden in het Ájtte museum te Jokkmokk. Eindelijk na negen jaar is er een opvolger op hun debuutalbum.


In november 2013 had ik al een uitgebreide post over Jarŋŋa geschreven, dus de meeste informatie is al bekend. Mandy Senger en Katarina Rimpi zijn nog steeds Jarŋŋa.

Na negen jaar dus eindelijk zestien nieuwe nummers. De nummers zijn in de loop der jaren geschreven en het is duidelijk te horen dat enkele nummers perfect aansluiten op de nummers van hun debuutalbum. Andere nummers zijn niet te vergelijken met de nummers uit 2011. In de negen jaar hebben Katarina en Mandy op verschillende plekken in de wereld opgetreden en hebben die invloeden verwerkt in hun muziek. Vooral de invloeden van Afrika zijn goed te horen en dan vooral in de nummers Muohttagis Sádduj en Calima.

Hieronder de titels van de zestien nummers:

1) Árnas - Bird of Prey
2) Whispering Clouds
3) Old Tjikko
4) Jåhtteviessom - Nomadic Life
5) Ájddo - Reindeer Trail
6) Muohttagis Sádduj - From the snow to the sand
7) Edge of Time
8) Tjaktja - Autumn
9) Giesseájgge - Summer Time
10) Mánátjam - My little child
11) Niklas Jojk
12) Guovsagisá - Northern Lights
13) Tjaktjajiegna - Autumn Ice
14) Balvaj Gaskan - Among the Clouds
15) Starlit Haze
16) Calima

De cover foto's van de CD zijn gemaakt door Jenny E. Ross. Op een aantal nummers zijn gastzangers/zangeressen te horen en wel:
  • Helle Thun, The Nordic Voice. Ik had nog niet eerder van haar gehoord maar wat een stem. 

Meer informatie over Jarŋŋa en Edge of Time is te lezen en te horen op de onderstaande websites:
De CD is weer in eigen beheer opgenomen en uitgebracht en ze kunnen het wel gebruiken dat er veel CD's verkocht gaan worden. De eerste CD is nog steeds te bestellen via deze Duitse webshop van Toni Geiling. Edge of Time is te bestellen door een mail met adresgegevens te sturen naar jarnga@gmail.com. De prijs van Edge of Time is 200 SEK inclusief verzendkosten. Of je kunt de CD halen bij het Ájtte museum in Jokkmokk als je daar in de buurt bent.

Conclusie:
De CD gisteren ontvangen en al een aantal keren beluisterd. Het blijft ontzettend goede muziek en heerlijk om naar te luisteren. Er zitten een aantal zeer goede nummers tussen. Hopelijk komt er een derde CD van Jarŋŋa waarop geen negen jaar op gewacht hoeft te worden :-). Maar nu er achtentwintig nummers beschikbaar zijn is er wel genoeg te beluisteren de komende tijd.